Organizasyon komitesi tarafından katılımı kesinleşen Pasifik bloğu dışı ülke liderlerinin yalnızca Antigua ve Barbuda, Cabo Verde, Tayland, Maldivler ve Doğu Timor temsilcilerinden ibaret olduğu bildirildi. Palau Devlet Başkanı Surangel Whipps Jr., Pasifik ile ortaklık iddiasında bulunup zirveye katılmayan ülkelere tepki göstererek, “Şayet gerçek bir ortaksanız, sözlerinizi eyleme dökün” dedi.
5-8 Ekim’de Tuvalu ve Fiji’nin ev sahipliğinde gerçekleşecek pre-COP’a bölge dışından pek az liderin katılım sağlayacağı öngörülürken, bu durum Avustralya’nın Pasifik ada devletlerini küresel iklim diplomasisinin odağına koyma girişimlerinin bekleneni vermediğini gösteriyor.
Avustralya ve Pasifik bölgesindeki ortakları, BM’nin amiral gemisi niteliğindeki COP31 zirvesinin öncülü sayılan pre-COP konferansını, küresel çapta tanınan liderlerin deniz seviyesindeki yükselme ve şiddetli hava koşullarının tehdit ettiği küçük bir mercan adasını ziyaret etmesiyle ses getirecek büyük bir olaya dönüştürmeyi hedeflemişti.
Görkemli bir zirve, aynı zamanda Canberra yönetiminin ada devletlerinin desteğini arkasına almasına ve stratejik bir fay hattına çevrilen bölgede Çin’in artan etkisini dizginlemesine katkı sağlayacaktı.
Bununla birlikte, organizasyon komitesi tarafından katılımı kesinleşen Pasifik bloğu dışı ülke liderlerinin yalnızca Antigua ve Barbuda, Cabo Verde, Tayland, Maldivler ve Doğu Timor temsilcilerinden ibaret olduğu bildirildi.
Vanuatu İklim Bakanı Ralph Regenvanu, Reuters’a yaptığı açıklamada, “Daha fazlasını umuyorduk. Pasifik ülkelerinin en büyük tehdit olarak ele aldıkları meseleye verilen önem ve önceliğin ne kadar yetersiz olduğunu görmüş olduk” dedi.
Yine de Fiji hükümeti, ülkelerden ve kurumlardan yaklaşık 30 temsilcinin liderler oturumuna katılacağını ve bunun devlet başkanları veya başbakanlar düzeyinde katılım sağlanan ilk pre-COP toplantısı olduğunu belirtti.
Palau Devlet Başkanı Surangel Whipps Jr., “Pasifik bölgesinden dahi olsa tek bir liderin katılım göstermesi önemli bir aşamadır” değerlendirmesinde bulundu. Ancak Whipps Jr., Pasifik ile ortaklık iddiasında bulunup zirveye katılmayan ülkelere tepki göstererek, “Şayet gerçek bir ortaksanız, sözlerinizi eyleme dökün” dedi.
Avustralya yönetimi zirvenin önemini öne çıkarırken, iklim politikalarına karşı çıkan muhalefet partileri organizasyonu hedef alarak zayıf katılım oranını “diplomatik bir fiyasko” olarak tanımladı.
Avustralya İklim Bakanlığı’ndan bir sözcü, pre-COP toplantısının Pasifik bölgesinin iklim alanındaki liderliğini güçlendireceğini ve bölgenin iklim hedeflerine ulaşmasında ilerleme sağlayacağını ifade etti.”
Kırılganlıklar ve Çözümler
Pasifik ülkelerinin öncelikleri arasında iklim değişikliğinin en kötü etkilerinden kaçınmak için küresel ısınmayı sanayi öncesi seviyelere göre 1,5 derecede sınırlandırmak, okyanusları korumak ve ülkeleri ile ekonomilerini daha dirençli hale getirecek fonlara erişimi artırmak yer alıyor.
Ada hükümetleri, bölge genelindeki iklim projelerini finanse edecek olan Pasifik Dayanıklılık Fonu’na bağış yapılması çağrısında bulunuyor.
Birleşmiş Milletler Çevre Programı geçen ay yaptığı açıklamada; dünyanın önümüzdeki yıllarda 1,5 derece hedefini aşma yolunda ilerlediğini, bunun da aşırı hava olaylarını körükleyerek alçak rakımlı bölgelerde yaşayan topluluklar üzerindeki baskıyı artıracağını belirtti.
5-8 Ekim tarihleri arasında gerçekleşecek olan pre-COP zirvesindeki liderler, Fiji’de bir bildiri imzalamadan önce yaklaşık 10.000 nüfuslu bir atol grubu olan Tuvalu’da yaklaşık bir gün geçirecek.
Müzakerecilerin Kasım ayında Türkiye’de yapılacak COP31 zirvesinde varılacak anlaşmalar üzerinde günlerce ilerleme kaydetmeye çalışacağı Fiji’ye yaklaşık 4.000 delegenin katılması bekleniyor.
Tuvalu İklim Bakanı Maina Talia; liderlerin Tuvalu’da kanolarla seyahat edeceğini, deniz seviyesinin yükselmesine karşı koymak üzere tasarlanan ıslah edilmiş karasal alanları ve güneş enerjisi projelerini yerinde inceleyeceğini söyledi.
Pasifik’e en fazla dış yardım sağlayan ülke olan Avustralya, buna karşın her yıl yaklaşık 100 milyar dolarlık kömür ve LNG ihracatıyla dünyanın en büyük fosil yakıt tedarikçileri arasında yer alıyor.
