Bilim insanları, halihazırda yaşanan küresel ısınmanın devrilme noktalarını tetikleyerek geri döndürülemez bir süreci başlatabileceğini belirtirken, gezegenimizin cehennemî bir “sera evresi Dünya”ya doğru giderek yaklaştığı uyarısında bulundu.
Bilim insanları, dünyanın, kontrolsüz küresel ısınmanın artık durdurulamayacağı bir “geri dönüşü olmayan noktaya” sanılandan daha yakın olduğunu söyledi. Konunun uzmanları, küresel ısınmanın geldiği aşamada, devrilme noktalarını tetikleyebileceğini, buna bağlı olarak da başka devrilme noktalarının ve geri besleme döngülerinin art arda devreye girdiği bir sürece yol açabileceği uyarısında bulundular. Böyle bir durum, dünyayı, hâlihazırda ulaşılması beklenen 2–3 derecelik sıcaklık artışından çok daha kötü, yeni ve adeta cehennemî bir “sera evresi Dünya” iklimine kilitleyebilecek. Ayrıca bu iklim, insan uygarlığının tamamının geliştiği son 11 bin yılın görece ılıman koşullarından da çok farklı olacak.
Halihazırdaki 1,3 derecelik sıcaklık artışı bile aşırı hava olaylarına ve dünya genelinde can kayıplarına yol açarken, geçim kaynaklarını yok ediyor. Bilim insanları geçen hafta yaptıkları açıklamada, 3–4 derecelik ısınmanın “ekonominin ve toplumun bildiğimiz şekilde işlemeyi bırakacağını” söyledi. Ancak bir “sera evresi Dünya” bundan bile daha yakıcı olabilecek.
Kamuoyu ve Siyasetçiler Riskin Farkında Değil
Araştırmacılara göre kamuoyunun ve siyasetçilerin çoğu, geri dönüşü olmayan noktanın aşılması riskinin farkında değil. ABD’li iklim ve ekosistem uzmanı Dr. Christopher Wolf, iklim devrilme noktalarının ne zaman tetikleneceğini öngörmenin zor olduğunu, bu nedenle ihtiyatlı davranmanın hayati olduğunu belirterek şunları söyledi:
“Devrilme noktalarının yalnızca bir kısmının bile aşılması, gezegeni bir sera evresi yörüngesine kilitleyebilir. Politika yapıcılar ve kamuoyu, fiilen geri dönüşü olmayan bir geçiş anlamına gelecek bu durumun yarattığı risklerin büyük ölçüde farkında değil.”
Tüm bunların yanı sıra gezegenimizdeki karbondioksit seviyelerinin de en az 2 milyon yıldır görülmemiş kadar yüksek olduğu tahmin ediliyor.
Devrilme Noktalarına Bazı Bölgelerde Ulaşılmış Olabilir
One Earth dergisinde yayımlanan değerlendirme, iklim geri besleme döngülerine ve 16 devrilme noktasına ilişkin son bilimsel bulguları bir araya getirdi. Bu devrilme noktaları arasında Grönland ve Antarktika buz tabakaları, dağ buzulları, kutup deniz buzları, sub-Arktik ormanlar ve donmuş topraklar ve Amazon Yağmur Ormanları yer alıyor.
ABD’deki Oregon Eyalet Üniversitesi’nden ve analize liderlik eden Prof. William Ripple şu yorumlarda bulundu:
“Atlantik Okyanusu akıntıları zaten zayıflama belirtileri gösteriyor ve bu durum Amazon’un çöküş riskini artırabilir. Amazon’daki bir çöküşten salınacak karbon, küresel ısınmayı daha da güçlendirir ve diğer geri besleme döngüleriyle etkileşime girer. Tehlikeli ve yönetilemez iklim sonuçlarını önlemek için azalan fırsatlarımız doğrultusunda çok hızlı hareket etmemiz gerekiyor.”
