AB, geçen yılki BM zirvesinde gezegeni ısıtan emisyonları azaltmak için daha hızlı ve daha iddialı adımlar atılması konusunda destek toplamakta zorlanmasının ardından, iklim değişikliğiyle ilgili diplomatik çabalarında yeni bir strateji üzerinde düşünüyor.
Kasım ayında Brezilya’da düzenlenen COP30 zirvesinde iklim değişikliğiyle nasıl mücadele edileceğine dair müzakereler, yılın başlarında ABD Başkanı Donald Trump’ın dünyanın en büyük ekonomisini görüşmelerden çekmesiyle jeopolitik bir darbe aldı.
Zirve, yoksul ülkelerin iklim değişikliğine uyum sağlaması için sağlanan finansmanı üç katına çıkarma anlaşmasıyla sona erdi, ancak fosil yakıt kullanımını azaltmaya veya gezegeni ısıtan emisyonları daha hızlı düşürmeye yönelik yeni küresel taahhütler sunmadı. Bu şartlar, Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin görüşmelerin son saatlerinde salonu terk etmeyi düşünmelerine yol açmıştı.
Reuters’ın özel haberine göre, blok tarafından hazırlanan bir belge, 27 üyeli AB’nin, iklim müzakerelerinde ticaret, finans ve kalkınma alanlarındaki nüfuzunu kullanarak gelecekteki zirvelerde stratejisini nasıl güçlendirebileceğini değerlendiriyor.
Belgede, AB’nin emisyon azaltımına ilişkin daha güçlü bir anlaşma sağlamaya yönelik girişimlerine atıfta bulunularak, “AB, yüksek düzeydeki hedeflerini somut müzakere sonuçlarına dönüştürmek için uluslararası destek sağlamakta giderek artan zorluklarla karşılaştı” denildi.
Yanı sıra, değişen jeopolitik dinamiklerin, COP30’daki müzakerelerin son aşamalarında (AB’nin) “büyük ölçüde izole edilmiş olduğu hissine” katkıda bulunduğu belirtildi.
AB, iklim değişikliğinden etkilenen ada devletleri ve bazı Latin Amerika ülkeleriyle birlikte, COP30 anlaşmasında fosil yakıtlar konusunun ele alınması için baskı yapmıştı; ancak bu öneri, en büyük petrol ihracatçısı Suudi Arabistan da dahil olmak üzere bazı ülkeler tarafından engellenmişti.
Bununla beraber AB, müzakerelerin sonlarına kadar iklim finansmanındaki artışa direnmesi nedeniyle de yoksul ülkelerim hedefi olmuştu.
Brezilya’nın COP30 Başkanı Andre Correa do Lago, ülkelerin zirvenin ne kadar başarılı geçtiğine dair değerlendirmelerinin, iklim değişikliğiyle mücadeledeki farklı önceliklerini yansıttığını söylemişti.
Yeni Strateji
AB’nin yayımladığı belgede, ticaret ve kalkınma araçlarını etkili bir şekilde kullanamamasının “AB’nin müzakerelerde ve ötesinde pozisyonlarını güçlendirme ve teşvikleri şekillendirme yeteneğini sınırladığı” öne sürüldü.
AB’nin dönem başkanlığını yürüten ve belgeyi hazırlayan Güney Kıbrıs’ın bir sözcüsü, bloğun uluslararası iklim müzakerelerindeki rolüne ilişkin görüşmelerin yapıldığını doğruladı.
Sözcü, “Amacımız, ivmeyi korumak ve COP31 müzakerelerinin etkinliğini güçlendirmek amacıyla bu önemli konu üzerinde düşünmeye devam etmektir” diye konuştu.
AB’nin ticaret anlaşmalarının birçoğu iklim ve düşük karbonlu enerji konusunda teşvikler içeriyor. Geçtiğimiz ay imzalanan AB-Hindistan ticaret anlaşması, Hindistan’ın emisyonlarını azaltmasına yardımcı olmak için 500 milyon euro tutarında destek içeriyordu.
