Yaklaşık 100 bin hektar alanın küle döndüğü Avrupa’daki orman yangını krizinin en kritik aşaması henüz geride kalmadı. İspanya’da ve Fransa’da önümüzdeki günlerde yeniden etkisini artırması beklenen sıcak hava dalgası yangın riskini yüksek seviyede tutuyor.
Avrupa’nın batısı, eş zamanlı olarak büyüyen orman yangınlarıyla mücadele ediyor. İspanya, Fransa ve İskoçya’da etkisini sürdüren dev yangınlar nedeniyle 300 binden fazla kişi tahliye edildi. Yetkililer, hava koşullarının önümüzdeki günlerde de orman yangınları için elverişli seyredeceğini belirterek yeni tahliyelerin gündeme gelebileceği uyarısında bulundu.
En ağır tablo Fransa ve İspanya’da yaşanıyor. Bugüne kadar Fransa’da yaklaşık 220 bin, İspanya’da ise başkent Madrid’in batısında “kontrolden çıkan” yangınlar nedeniyle 100 binden fazla insan evlerini terk etmek zorunda kaldı. İspanya’da 50 bin hektar, Fransa’da ise 42 bin hektar ormanlık alan küle döndü.
İspanya’nın Valencia yakınlarında çıkan ayrı bir orman yangınında bir kişinin hayatını kaybettiği açıklandı. Çok sayıda kişi dumandan etkilenirken, bölgeye kara ve hava destekli ekipler sevk edildi. Yetkililer yangının kısmen kontrol altına alındığını, ancak riskin sürdüğünü bildirdi.
Fransa hükümeti, yangınlarla mücadele için şimdiye kadarki en kapsamlı askeri desteklerden birini başlattı. Yaklaşık 1.500 asker, helikopterler ve ilk kez yangın söndürme görevinde kullanılan Airbus A400M askeri nakliye uçağı operasyonlara dahil edildi. Uçak tek seferde 20 ton su veya yangın geciktirici kimyasal bırakabiliyor.
Yangınlar yalnızca kıta Avrupası’nı değil, Birleşik Krallık’ı da etkiliyor. İskoçya’daki Cairngorms Ulusal Parkı’nda 10 gündür devam eden yangın nedeniyle olağanüstü hâl ilan edilirken, bölge yönetimi Londra’dan askeri destek talep etti. Yüzü aşkın itfaiyeci ile helikopterlerin müdahalesine rağmen yangın henüz tamamen kontrol altına alınamadı.
Alarm Seviyesi Hâlâ Yüksek
Meteoroloji uzmanlarına göre Avrupa’daki yangın krizinin en kritik aşaması henüz geride kalmadı. İspanya’da ve Fransa’da önümüzdeki günlerde yeniden etkisini artırması beklenen sıcak dalgası, yangın riskini yüksek seviyede tutuyor. Sıcaklıkların mevsim normallerinin üzerine çıkması, düşük nem ve zaman zaman kuvvetlenen rüzgârın birleşmesi, hem mevcut yangınların büyümesine hem de yeni yangınların hızla başlamasına elverişli bir ortam oluşturuyor. Uzmanlar, önümüzdeki haftanın yangınlarla mücadelede belirleyici olacağı uyarısında bulunurken, Avrupa’nın birçok bölgesinde alarm seviyesinin düşürülmesi için henüz erken olduğu görüşünü paylaşıyor.
Yangınların bu denli hızlı büyümesinde yalnızca sıcak hava değil, uzun süredir devam eden kuraklık, kuruyan bitki örtüsü ve şiddetli rüzgârlar da etkili oluyor. Özellikle Akdeniz havzasında iklim değişikliğiyle birlikte sıcak hava dalgalarının daha sık, daha uzun ve daha şiddetli yaşandığına dikkat çeken uzmanlar, bu koşulların yangın sezonunu uzattığını ve büyük çaplı orman yangınlarının artık istisna değil, yaz aylarının düzenli bir parçası hâline gelmeye başladığını belirtiyor. Bu nedenle birçok Avrupa ülkesi, önümüzdeki haftalarda itfaiye ve sivil savunma kapasitesini en üst seviyede tutmayı planlıyor
Copernicus İklim Değişikliği Servisi verilerine göre iklim değişikliği dünya genelinde sıcaklıkları artırırken, Avrupa küresel ortalamanın iki katı hızla ısınarak en hızlı ısınan kıta konumunda yer alıyor.
Bu durum, yaz aylarındaki sıcak dalgalarının artmasına, su kaynakları üzerindeki baskının büyümesine ve orman yangınlarının çok daha şiddetli hale gelmesine yol açıyor.
