Avrupa’nın kömürü terk etme süreci son jeopolitik ve ekonomik şoklara rağmen duraksamadan ilerliyor. Yunanistan bu yıl kömürden tamamen çıkmış olacak. İtalya ise, çıkış kararını ertelemiş olmasına rağmen en büyük iki kömür santralını çok yakın bir zamanda kapatacak.
Yunanistan, son kömür santrali Ptolemaida V’in kapatılmasıyla bu sonbaharda kömürden elektrik üretimine son vermeye hazırlanıyor. Ve bu konuda yalnız da değil. Avrupa ülkeleri son yıllarda kömürü kademeli olarak hayatından çıkarıyor ve bu süreç son jeopolitik ve ekonomik şoklara rağmen duraksamadan ilerliyor. İtalya bile, bu yılın başlarında kömürden çıkış tarihini 2038’e ertelemeye karar vermiş olmasına rağmen Temmuz sonunda geri adım attı ve en büyük iki kömür santralının çok yakın zamanda kapatılacağını duyurdu.
İtalya anakarası böylece fiilen kömürsüz hale gelecek ve geriye yalnızca Sardinya’da faal durumda olan iki santral kalacak. Bu yaz yaşanan ölümcül sıcak hava dalgaları ve orman yangınları fosil yakıt yakmanın sonuçlarını gözler önüne sermeye devam ederken, kademeli çıkış ivmesini korumak kritik bir önem taşıyor.
Arnavutluk, Avusturya, Belçika, Güney Kıbrıs, Estonya, İrlanda, Letonya, Litvanya, Lüksemburg, Malta, Norveç, Portekiz, İsveç, İsviçre ve Birleşik Krallık elektrik sistemlerinde hiç kömür kullanmayan ülkeler arasında.
2025’te ise 6 ülkenin (Danimarka, Finlandiya, Fransa, İtalya, Slovakya, İspanya) elektrik üretiminde kömürün payı %1,5’in altındaydı. Danimarka, Finlandiya, Fransa, Yunanistan, Macaristan, Kuzey Makedonya, Hollanda, Slovakya ve İspanya da 2030 yılına kadar kömürden kademeli olarak tamamen çıkacağını duyurdu.
Beyond Fossil Fuels’un (Fosil Yakıtların Ötesinde) kampanyacısı Kasia Szeniawska, Avrupa’nın bir kömür sorunu olmadığını, aksine bir kömür politikası sorununa sahip olduğunu söylerken şöyle devam etti: “Kömür, yenilenebilir enerjinin ve temiz esneklik çözümlerinin onun yerini istikrarlı bir şekilde almasıyla birlikte, kıtanın büyük bölümünde işletilmesi halihazırda çok pahalı ve gereksiz bir hale geliyor. Kömür santrallarını yapay bir şekilde yaşam destek ünitesinde tutmaya çalışan hükümetler daha ucuz, daha temiz ve daha güvenli bir enerji sistemi yerine dünün teknolojisini seçiyor.”
