İklim değişikliği genel olarak çevresel ve ekonomik bir tehdit olarak kabul edilse de, Sidney Üniversitesi tarafından yapılan yeni bir araştırma, bunun aynı zamanda insanların hayatta kalmak için güvendiği ilişkileri zayıf düşüren ve büyüyen bir toplumsal kriz olduğunu gösterdi.
Nature Human Behaviour dergisinde yayımlanan yeni bir araştırma, iklim değişikliğinin tam da bu bağlara en çok ihtiyaç duyulan bir dönemde sosyal ilişkileri yıprattığını ortaya koydu. Bu durum, ilişkilerin zarar görmesinin insanların uyum sağlama ve toparlanma yeteneğini azalttığı bir kısır döngü yarattı.
Matilda Ruh Sağlığı ve Madde Kullanımı Araştırma Merkezi’nden başyazar Dr. Marlee Bower, “İklim değişikliği sadece ‘dışarıda bir yerlerde’ gerçekleşen bir şey değil. Nasıl yaşadığımızı, nasıl bağ kurduğumuzu ve nihayetinde işler ters gittiğinde kimin destek bulabileceğini yeniden şekillendiriyor” dedi.
İklim Değişikliği Sosyal Bağları Nasıl Koparıyor?
Araştırma, iklim baskılarının günlük bağ kurma fırsatlarını azalttığını gösteren küresel kanıtları bir araya getiriyor. Sıcak hava dalgaları ve hava kirliliği insanları kapalı alanlara hapsederek ortak kamusal alanlardan uzaklaştırırken, okul ve iş hayatındaki kesintiler de ilişkileri sürdürmeyi zorlaştırıyor.
Çin ve Tuvalu’dan elde edilen kanıtlar, bu baskıların sosyal aktiviteleri azaltabildiğini, depresyonu artırabildiğini ve bazı durumlarda insanların toplumsal yaşamdan tamamen elini eteğini çekmesine yol açabildiğini gösteriyor.
Sel, kasırga ve orman yangınları gibi afetler vurduğunda ise etkiler çok daha ani oluyor; topluluklar yerinden ediliyor, evler ve kamusal alanlar zarar görüyor ve günlük rutinler altüst oluyor.
Dominik Cumhuriyeti ve Japonya’daki vaka çalışmaları, yer değiştirmenin fiziksel güvenliği artırdığı durumlarda bile birçok insanı sosyal olarak daha yalıtılmış ve daha kötü bir sağlık durumuyla baş başa bırakabildiğini gösteriyor.
Daha yavaş ilerleyen etkiler de zamanla benzer sonuçlar doğurabiliyor. Avustralya’nın kırsal kesimlerinde yaşanan uzun süreli kuraklık, toplumsal yaşama katılımın azalması ve izolasyonun artmasıyla ilişkilendirilirken; maddi zorluklar, gıda güvencesizliği ve bilgi kirliliği, bağ kurma ve güven hususunda yeni engeller yaratıyor.
Sosyal Bağlar İklim Eylemi için Kritik Öneme Sahip
Araştırma, bu etkilerin herkes tarafından eşit şekilde deneyimlenmediğini ortaya koyuyor. Düşük gelirliler, kalitesiz konutlarda yaşayanlar, engelliler veya dışlanmış topluluklara mensup olanlar gibi halihazırda dezavantajlı durumda olan kişiler, iklim risklerine daha fazla maruz kalıyor ve bağlarını koruma konusunda daha az imkana sahip oluyor.
Dr. Bower, “Birçoğu çifte bir yükle karşı karşıya” derken şöyle devam etti: “Yaşadıkları yer ve yaşam koşulları nedeniyle iklim etkilerine karşı daha savunmasızlar, üstelik destek alabilecekleri sosyal ve maddi kaynakları da daha az.”
Bahsi geçen baskılar arttıkça, araştırmacılar iyi düzeyde bağ kurmaya devam edenler ile giderek daha fazla izole olanlar arasında büyüyen bir “sosyal sağlık uçurumu” olduğunu da belirtti.
Uzmanlar, sosyal bağların gücünün toplulukların iklim değişikliğine nasıl tepki vereceğini şekillendirdiğini; yüksek güven seviyesinin, iklim eylemlerine verilen daha büyük destek ve kolektif tepkilerle doğrudan bağlantılı olduğunu da aktardı.
Dr. Bower, bu durumu şu sözlerle açıkladı: “İnsanlar kendilerini soyutlanmış hissettiklerinde, katılım gösterme, iş birliği yapma veya birbirlerine yardım etme olasılıkları azalıyor. Bu da iklim değişikliğine anlamlı bir şekilde yanıt verme yeteneğimizi kısıtlıyor.”
