Küresel enerji piyasalarının içinde bulunduğu kırılgan tabloya dikkat çeken Birol, jeopolitik gelişmelerin enerji sektörü kararları üzerinde belirleyici hale geldiğini söyledi.
Fransa’nın başkenti Paris’te başlayan ve yaklaşık 60 hükümetin temsil edildiği Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) Bakanlar Toplantısında konuşan IEA Başkanı Dr. Fatih Birol, etkinliğin Ajans tarihindeki en geniş katılımlı bakanlar toplantılarından biri olduğunu belirtti.
Konuşmasında küresel enerji piyasalarının içinde bulunduğu kırılgan tabloya dikkat çeken Birol, jeopolitik gelişmelerin enerji sektörü kararları üzerinde belirleyici hale geldiğini söyledi. Enerji alanındaki kararların fiyat, talep ve arz dengesi temelinde alınması gerektiğini vurgulayan Birol, mevcut jeopolitik ortamın enerji piyasaları üzerinde “uzun ve kara bir gölge” oluşturduğunu ifade etti.
Gelişmiş ülkelerde elektrik talebinin yeniden artış eğilimine girdiğine işaret eden Birol, nükleer enerjinin küresel ölçekte yeniden gündeme gelmesinin IEA açısından sürpriz olmadığını kaydetti. Son dönemde birçok ülkede nükleer yatırımların hız kazanması, enerji güvenliği ve arz çeşitliliği tartışmalarını da yeniden alevlendirmiş durumda.
Kritik Minerallerde Tekelleşme Enerji Dönüşümünü Zayıflatabilir
IEA bünyesinde kritik minerallere odaklanan özel bir birim kurduklarını açıklayan Birol, özellikle temiz enerji teknolojileri için hayati öneme sahip lityum, kobalt ve nadir toprak elementleri gibi kaynaklarda tedarik zincirinin dar bir coğrafyada yoğunlaşmasının küresel güvenlik açısından risk oluşturduğunu vurguladı. Bu alandaki tekelleşmenin, enerji dönüşümünün sürdürülebilirliği açısından da stratejik bir kırılganlık yarattığını dile getirdi.
Birol, toplantı kapsamında dört ülkenin ağırlanacağını ve Kolombiya’nın IEA’nın 33. üyesi olarak kabul edileceğini açıkladı. Bu genişleme, Ajansın küresel temsil gücünü artırma stratejisinin bir parçası olarak değerlendiriliyor.
“IEA’nın Veri Seti Eşsiz”
IEA’nın veri kapasitesine de dikkat çeken Birol, Ajansın sahip olduğu veri setinin “eşsiz” olduğunu belirtti. Ancak veriye dayalı bir kuruluş olmanın tarafsızlık anlamına gelmediğini söyleyen Birol, IEA’nın açık bir şekilde enerji güvenliği, uygun fiyatlı enerji ve sürdürülebilir enerji hedeflerinden yana konum aldığını ifade etti.
ABD Enerji Bakanı Chris Wright son olarak Paris’teki toplantı öncesinde, kurumun iklimle ilgili uzun vadeli hedeflere odaklanmasının kuruluşun asli görevi olan enerji güvenliğini gölgede bıraktığını savunarak, IEA’nın “iklim savunuculuğu yapan bir organizma gibi davrandığını” iddia etti ve kurumun bu tutumunu eleştirmişti. Wright, IEA’nın iklim odaklı çalışmalarını sürdürmesi halinde ABD’nin üyeliğini gözden geçirebileceğini belirtti.
