Guterres, COP30 zirvesinin sonucunun hayal kırıklığı yarattığını belirtirken, yine de çok taraflılığın işe yaradığını söyledi.
BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, Çarşamba günü New York’ta düzenlenen Reuters Next konferansında yaptığı açıklamada, Brezilya’da geçen ay düzenlenen COP30 iklim zirvesinin nihai sonucunun “hayal kırıklığı” olduğunu, ancak ABD’nin katılımının olmadığı ve artan jeopolitik gerginliklerin ortasında çok taraflılığın hâlâ işe yaradığını gösterdiğini aktardı.
Guterres, Amazon yağmur ormanlarının kıyısında gerçekleşen yıllık BM iklim müzakereleri hakkında, “karışık duygularım var” derken şöyle devam etti: “Bir yandan, ABD’nin iklim değişikliğine karşı yürüttüğü kampanya ve fosil yakıt endüstrisinin işlerin ilerlemesini engellemekte kararlı olması durumu var. Ancak tüm bu karşı hareketlere rağmen bir anlaşmaya varılmasının dikkat çekici olduğunu düşünüyorum ve bu, çok taraflılığın işe yaradığını gösteriyor.”
Brezilya’nın COP30 Başkanlığı, iki haftadan fazla süren müzakerelerin ardından, küresel ısınmayla mücadele eden yoksul ülkelere yönelik uyum finansmanı artıracak anlaşmayı kabul etti. Ancak iklim değişikliğine neden olan fosil yakıtlara hiçbir atıfta bulunulmadı. Onun yerine COP28’te kabul edilen BAE Mutabakatı anıldı. Mutabakatta ülkeler fosil yakıtlardan uzaklaşma sözü vermiş, buna dair bir yol haritası ortaya koymamıştı.
Birçok ülke, seragazlarını kontrol altına almaya veya fosil yakıtlara yönelik daha güçlü planlar sunulmadan COP30’un sona ermesine itiraz etti.
Guterres, “Beni daha çok endişelendiren şey, şu anda bilim camiasının sanayi öncesi döneme göre küresel sıcaklık artışının 1,5 derecenin üzerine çıkacağını kabul etme konusunda hemfikir olmasıdır” dedi.
“Bu eşiğin geçilmesi, tanık olduğumuz tüm bu olayların daha sık ve daha dramatik hale geleceği anlamına geliyor” diyen Guterres, yıkıcı fırtınalar ve sellere atıfta bulunarak, ülkelerin sera gazı emisyonlarında hızlı ve güçlü azaltım yapmaları gerektiğini söyledi.
Guterres, ABD’nin iklim eylemlerinden çekilmesinin, yenilenebilir enerji ve elektrikli araçlarda küresel pazara hakim olan Çin’e kapıyı ardına kadar açtığını ifade etti.
Çin’in bu yıl sera gazı emisyonlarını belirtilmeyen bir zirveden yalnızca %10’a kadar azaltım sözü vererek düşük bir iklim hedefi belirlediğini, ancak dünyanın en büyük seragazı üreticisi konumunda olan ülkenin bu hedefi aşmasını beklediğini belirtti:
“Dünya açısından bakıldığında Çin’de emisyonların azaltılmasının hızlandırılması hayati önem taşıyor, çünkü (küresel) emisyonların %30’unu Çin oluşturuyor.”
Çin ile yarışmak adına gelişmiş ülkeleri, güneş ve rüzgarın ötesinde yeşil hidrojen gibi yeni nesil temiz teknolojilere yatırım yapmaya çağırdı.
