Pilot şehirler olarak Gaziantep ve Konya’nın seçildiği uluslararası Sıfır Karbon Binalar projesiyle binaların karbonsuzlaştırılmasına yönelik yerel eylem planlarının geliştirilmesi ve uygulamaya geçirilmesine destek verilecek. Sıfır karbon binalara yatırım sağlamak üzere yerel yönetimlerle birlikte, özel sektör paydaşları ve kalkınma bankalarının desteğiyle finans modelleri ortaya konacak.
İnşaat sektörü, dünya çapında enerji kaynaklı karbon emisyonlarının yaklaşık %40’ına neden oluyor. 2060 yılına gelindiğinde global yapı stokunun bugünkünün iki katı olacağı hesaplanıyor. Bu nedenle de binalarda enerji verimliliği ve karbonsuzlaştırma uygulamaları önem taşıyor.
Türkiye’nin faydalanıcı olduğu Sıfır Karbon Binalar (ZCBA-Zero Carbon Buildings Accelerator) projesi başlıyor. Küresel Çevre Fonu (GEF) tarafından desteklenen BEA (Building Efficiency Accelerator/Binalarda Enerji Verimliliği) platformunun hayata geçirdiği, Türkiye adına Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın faydalanıcı olduğu ve Dünya Kaynakları Enstitüsü (WRI) ile Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP) tarafından yürütülen Sıfır Karbon Binalar projesi Türkiye ve Kolombiya’ya iki yıl süreyle teknik destek verecek. Enerji verimliliği çok yüksek, enerji ihtiyacını da karbon içermeyen kaynaklardan sağlayan ve yıllık işletme seragazı emisyonları net sıfır veya negatif olan binaların artmasına yönelik proje için Türkiye’den Gaziantep ve Konya pilot şehirler olarak seçildi.
Türkiye’de WRI Türkiye Sürdürülebilir Şehirler’in destek verdiği projenin ulusal ve yerel olmak üzere iki hedefi var. Ulusal çalışmaların hedefi, merkezi yönetim ile birlikte çalışarak, 2050 yılına kadar bina sektörünün karbonsuzlaştırılmasına yönelik Ulusal Katkı Beyanları (NDCs) ve/veya diğer ulusal stratejiler ile ilişkili olmak üzere uzun vadeli ulusal yol haritalarının geliştirilmesi.
Gaziantep ve Konya’da yapılacak yerel çalışmalar ise yerel yönetimlerle çalışarak binaların karbonsuzlaştırılmasına yönelik yerel eylem planlarının/stratejilerin geliştirilmesi ve planların uygulamaya geçirilmesine destek sağlanmasına yönelik. Sıfır karbon binalara yatırım sağlamak üzere yerel yönetimlerle birlikte, özel sektör paydaşları ve kalkınma bankalarının desteği ile finans modellerinin ortaya konması, karbonsuzlaşma alanındaki ilerlemeyi izlemek için bir metodoloji geliştirilmesi, ayrıca yapılan çalışmaların diğer ülkelere duyurularak sıfır karbon bina dönüşümünün ve yatırımların teşvik edilmesi amaçlanıyor.
Pek Rastlanmayan Örnekler
Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanı Fatma Şahin, “2011’de İklim Değişikliği Eylem Planı’nı hazırlayan ilk belediye olduk. 2030 yılına kadar kent genelinde %40 karbon emisyon azaltım taahhüdü verdik. Bu kapsamda da Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ve Küresel Çevre Fonu GEF iş birliği ile gerçekleştirilen Sıfır Karbon Binalar projesinde pilot şehir olmaktan mutluluk duyuyoruz” dedi.
Konya Büyükşehir Belediye Başkanı Uğur İbrahim Altay ise: “Sıfır Karbon Binalar projesinde yer alacak iki pilot şehirden biri olmaktan mutluluk duyuyoruz. Proje kapsamında hedeflerimiz sıfır karbon binalar için yol haritaları, yerel stratejiler ve eylem planları hazırlamak, belediye tesislerinde pilot çalışmalar yürütmek, örnek binalar teşkil edip yaygınlaştırmak, küresel iklim değişikliği ile mücadele ve dayanıklılık hedeflerine ulaşmak, iklim değişikliği ile ilgili ulusal veya uluslararası taahhütlere katkı sağlamak, karbon salımını en aza indirmek veya sıfırlamak ve geleceğimize daha temiz ve kaliteli bir yaşam alanı bırakmak.”
“Sıfır karbon binalara pek sık rastlanmamasının pek çok sebebi var. Yasal düzenlemelerdeki eksiklikler, inşaat sektörü profesyonellerinin teknik eksiklikleri, talep yaratacak farkındalığın oluşmaması, finansmanın sıfır karbon yatırımlarına yönlenmemesi ve gerekli piyasanın oluşmamış olması” diyen WRI Türkiye Direktörü Dr. Güneş Cansız, Sıfır Karbon Binalar projesiyle bu konuda önemli gelişmeler kaydedileceğini belirtti.
