Kakao ve kahve fiyatları geçtiğimiz yıl ikiye katlanırken tedarik zinciri analistleri, aşırı hava olaylarının 2025 yılı boyunca gıda fiyatlarında dalgalanmalara yol açabileceğini söyledi.
İklim değişikliğinin gıda kıtlığına yol açabileceği yönündeki uyarıları açıkça doğrulayan Inverto danışmanlık şirketi tarafından yapılan araştırma, Ocak ayına kadar bazı gıda ürünlerinin fiyatlarında beklenmedik hava koşullarıyla bağlantılı olarak keskin artışlar olduğunu ortaya çıkardı.
Birçok otorite 2024’ü kayıtlardaki en sıcak yıl ilan etti; daha yüksek sıcaklıklara yönelik bir eğilim 2025’te de devam edecek gibi görünüyor. Inverto, aşırı hava olaylarına yönelik uzun vadeli eğilimin bölgesel mahsul rekoltelerini etkilemeye devam ederek fiyatlarda artışlara yol açacağını söyledi.
Araştırmaya göre üretim bölgelerindeki ortalamanın üzerinde yağış ve sıcaklık kombinasyonu nedeniyle en yüksek fiyat artışları sırasıyla kakao (%163) ve kahvede (%103) gerçekleşti.
Ayçiçek yağı fiyatları, Rus işgalinden etkilenmeye devam eden Bulgaristan ve Ukrayna’da kuraklığın ürün verimini olumsuz etkilemesinin ardından %56 arttı. Yıllık bazda keskin fiyat artışları görülen diğer gıda ürünleri arasında üçte birden fazla artışla portakal ve tereyağı yer alırken sığır eti fiyatları ise dörtte birin biraz üzerinde yükseldi.
Inverto’dan Katharina Erfort, “Gıda üreticileri ve perakendeciler, mahsul kıtlığından etkilenen herhangi bir bölgeye aşırı bağımlılığı azaltmak için tedarik zincirlerini ve kaynak bulma stratejilerini çeşitlendirmeli” dedi.
İklim bilimcileri de Inverto’nun bulgularının beklentileriyle uyumlu olduğunu söyledi. Met Office ve Bristol Üniversitesi’nden gıda güvenliği uzmanı Pete Falloon, “Dünya çapındaki aşırı hava olaylarının şiddeti ve sıklığı, küresel sıcaklıktaki artışa paralel olarak artmaya devam edecek” derken şöyle devam etti: “Mahsuller genellikle aşırı hava koşullarına karşı savunmasızdır ve sonuçta gıda güvenliği endişelerini besleyen, küresel tarımsal üretim ve tedarik zincirlerinde şoklara tanık olabiliriz.” Potsdam İklim Etkisi Araştırma Enstitüsü’nden Max Kotz, verilerin aşırı sıcaklıkların gıda fiyatlarını doğrudan etkilediğini gösterdiğini söyledi.
