Yenilenebilir enerjiye dayalı elektrifikasyon, Türkiye’nin 2053 net sıfır hedefinin omurgasını oluşturuyor. Elektrifikasyon ve yenilenebilir enerjinin birlikte ilerlemesinin önemine dikkat çeken Electrify Türkiye, Milli Enerji 2040’ı esas alarak 35×35 hedefi çerçevesinde güncellenecek ulusal politika dokümanlarına yapıcı bir paydaş olarak katkı sunmayı amaçlıyor.
Türkiye’de enerji, sanayi, ulaştırma, binalar, finans ve iklim alanlarında faaliyet gösteren 19 kuruluş, elektrifikasyon hedeflerinin başarıyla gerçekleştirilmesi için Electrify Türkiye çatısı altında buluştu. Yayımladıkları açık mektup ile yenilenebilir enerjiye dayalı elektrifikasyonu hızlandırmak için somut katkı vermeyi amaçladıklarını belirten Electrify Türkiye, COP31 Başkanlığı ve Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı başta olmak üzere ilgili tüm tarafları yapıcı bir diyalog kurmaya davet ediyor.
Açık mektupta, Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) ve Uluslararası Yenilenebilir Enerji Ajansı (IRENA) analizlerine atıfla, elektriğin nihai enerji tüketimindeki payının 2050’ye kadar yüzde 50’nin üzerine çıkması gerektiğini ve bu dönüşümün depolama, sistem esnekliği ile modern ve dayanıklı şebekelerle desteklenmesi gerektiğini belirtiyor.
Milli Enerji 2040: Küresel 35×35 Hedefinin Ulusal Yol Haritası
Küresel Electrify Now hareketinin Türkiye girişimi Electrify Türkiye çatısı altında bir araya gelen iş dünyası, sivil toplum ve araştırma kuruluşları, Milli Enerji 2040 vizyonunun elektrifikasyonu ulusal enerji politikasının merkezine yerleştirmesini önemli bir adım olarak değerlendirdi. Vizyonun enerji verimliliğini birinci öncelik olarak konumlandırması; yenilenebilir enerjide kapasite artışı, iletim ve dağıtım şebekelerine yönelik büyük ölçekli yatırımlar, batarya ve pompaj depolama ile talep tarafı esneklik hedefleri, dağıtık üretim, elektrikli araç ve şarj altyapısı ile yerli enerji ekipmanı sanayisine verdiği önem, Türkiye’nin COP31’de dünyaya önerdiği vizyonu kendi ulusal yol haritasıyla somutlaştıran unsurlar olarak öne çıkarıldı.
Electrify Türkiye’ye göre; zengin yenilenebilir kaynakları, hızla büyüyen yenilenebilir kapasitesi ve köklü sanayi altyapısıyla Türkiye güçlü bir başlangıç noktasına sahip. Sıradaki adım ise modern, dayanıklı ve esnek şebekeler ile depolama altyapısını geliştirerek yerli ve yenilenebilir kaynaklara dayalı elektriği evlerde, fabrikalarda, tarlalarda ve yollarda daha fazla kullanmak. Açık mektupta, küresel enerji fiyatlarındaki her dalgalanmanın akaryakıt pompasından market rafına kadar hayatın her alanına yansıdığı hatırlatılarak, elektriğin tüketimdeki payı arttıkça enerjide dışa bağımlılığın azalacağı ve maliyetlerin daha öngörülebilir hâle geleceği vurgulandı.
Platform Kimlerden Oluşuyor?
İklim Haber’e platform hakkında bilgi veren SEFiA Direktörü Bengisu Özenç, amaçlarının Enerji Bakanlığı’nın 5 Kasım’da açıkladığı “Milli Enerji 2040 Planı” içinde yer alan 2040 yılına kadar %36 elektrifikasyon hedefini ulaşılabilir kılmak olduğunun söylerken, “Bir yandan hareketi büyütürken bir yandan da uygulamayı nasıl daha hızlı hale getirebiliriz, bunları tartışacağımız bir platform oluşturuyoruz” dedi. Yenilenebilir enerji alanında yatırım yapan şirketlerin bir araya geldiği GÜNDER, GENSED ve TÜREB gibi çatı kuruluşların yanı sıra ulaştırma, binalar, sanayi ve hatta enerji verimliliği gibi talep tarafında da çalışan kurumların platformda yer aldığını söyleyen Özenç, “Bir araya getirdiğimiz arkadaşlarımızla birlikte işin hem arz hem talep tarafını nasıl daha hızlı geliştirebiliriz diye çalışmayı hedefliyoruz. Bunu da sahada uygulayıcıların bir araya gelerek çözümler üretmesi ve bu çözümleri karar alıcılara aktarması sağlayabilir” dedi.
Elektrifikasyonun Faydaları Neler?
Yenilenebilir enerjiye dayalı elektrifikasyon, Türkiye’nin 2053 net sıfır hedefinin omurgasını oluşturuyor. Elektrifikasyon ve yenilenebilir enerjinin birlikte ilerlemesinin önemine dikkat çeken Electrify Türkiye, dönüşümün faydalarını beş başlıkta öne çıkarıyor:
- Enerji bağımsızlığı: Türkiye her yıl enerji ithalatına 70–80 milyar dolar ödüyor. Yerli güneş ve rüzgârla üretilen elektrik bu faturayı küçültmenin en hızlı yolu; ulaşım ise ithalat faturasının en hızlı düşürülebileceği alanlardan biri.
- Daha düşük faturalar: Isı pompası bir birim elektrikle üç-dört birim ısı üretiyor. Elektrikli araçlar, yakıtın enerjisini içten yanmalı motorlara göre çok daha verimli kullanıyor.
- Sanayide rekabet gücü: AB Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (SKDM) ve küresel alıcıların tedarik zinciri hedefleri ihracatçıdan yenilenebilir enerji bekliyor. Yenilenebilir elektriğe geçen üretici pazarını koruyor.
- Temiz hava ve sağlık: Bacalarda, sobalarda ve egzozlarda yakılan yakıt azaldıkça şehirlerin havası temizleniyor.
- Yerli üretim ve istihdam: Yenilenebilir enerji ekipmanı, batarya, şarj altyapısı, ısı pompası, şebeke ekipmanı ve güç elektroniği üretimi, Türkiye sanayisi için yeni ihracat kalemleri ve nitelikli iş gücü anlamına geliyor.
Electrify Türkiye’nin Odak Alanları
Tüm ortak kuruluşların aktif katılımına, eş liderliğine ve çalışma rollerine açık, kapsayıcı bir platform olarak tasarlanan girişim; ulusal elektrifikasyon hedeflerinin hayata geçirilmesini hızlandırmak için özel sektör liderlerini, sektör derneklerini ve düşünce kuruluşlarını bir araya getiriyor. Sekretaryasını SEFiA’nın yürüteceği girişimin odak alanları şöyle:
- Stratejik yol haritasının, temel anlatının ve mesajların ortaklaşa belirlenmesi
- Paydaşlar arasında güncel bilgi, veri ve kaynakların paylaşılması
- Uygun görülen alanlarda ortak girişimler, politika savunuculuğu ve farkındalık faaliyetlerinin yürütülmesi
- Ulusal elektrifikasyon hedefiyle uyumlu daha geniş bir paydaş koalisyonunun kurulması
- Diğer ulusal ve bölgesel platformlarla eşgüdüm ve stratejik uyumun desteklenmesi
Dokuz Maddelik Ortak Taahhüt
Elektrifikasyonun hızının her ülkenin başlangıç noktası, kalkınma öncelikleri ve ulusal koşullarına göre şekilleneceğini hatırlatan Electrify Türkiye, Milli Enerji 2040’ı esas alarak 35×35 hedefi çerçevesinde güncellenecek ulusal politika dokümanlarına yapıcı bir paydaş olarak katkı sunmayı amaçladıklarını belirtti. Destekleyici kuruluşlar, her biri kendi misyonu, uzmanlık alanı ve kurumsal imkânları çerçevesinde aşağıdaki başlıklarda katkı sunmayı taahhüt ediyor:
- Değer zincirlerinde yenilenebilir enerjiye dayalı elektrifikasyonu hızlandıracak eylem, ortaklık ve yatırımları desteklemek
- Dayanıklı ve güvenilir şebekeler, depolama ve sistem esnekliğine yönelik çalışmalara uzmanlık ve deneyimle katkı vermek
- Elektrifikasyon yatırımlarının önündeki teknik, ekonomik, finansal ve düzenleyici engellerin belirlenmesine, yatırım ortamının iyileştirilmesine ve uygun finansman mekanizmalarının geliştirilmesine katkı sunmak
- Yatırıma hazır elektrifikasyon projelerinin geliştirilmesi ve bu projelerin kalkınma bankaları, finans kuruluşları ve özel yatırımcılar aracılığıyla finansmana erişimi için iş birliği yapmak
- Başta KOBİ’ler olmak üzere sanayi, bina, ulaştırma ve tarımda elektrikli çözümlere geçiş için bilgi paylaşımı, kapasite geliştirme ve teknolojik yeniliklerin yaygınlaştırılmasına katkı sunmak
- Elektrifikasyondaki ilerlemenin izlenmesine veri, analiz ve iyi uygulama örnekleriyle katkı vermek
- Dönüşümün doğayla uyumlu ilerlemesine; adil geçişi, insana yakışır işleri ve beceri gelişimini desteklemesine, etkilenen çalışanları ve toplum kesimlerini gözetmesine katkı sunmak
- Binalarda yüksek performanslı bina kabuğu, pasif tasarım ve verimlilik önlemleriyle ısı pompası ve yerinde yenilenebilir enerji gibi çözümlerin yaygınlaşmasını sağlayacak “önce verimlilik” yaklaşımının politika, mevzuat ve standartlara yansıtılmasına katkı sunmak
- Üyeleri, paydaşları ve kamuoyunu elektrifikasyonun faydaları konusunda bilgilendirmek; bilgi paylaşımını, iş birliğini ve paydaş katılımını güçlendirmek.


