İklim alanında çalışan 15 STK, COP31 İklim Zirvesi’ne başkanlık yapacak Türkiye’nin Çanakkale’de yeni bir ithal kömürlü termik santrala izin sürecine başlamasının COP31 başkanlığı ve iklim liderliği iddiasıyla çelişkili olduğunu belirtti.
Çanakkale’nin Biga ilçesindeki 1320 MW kurulu güce sahip ithal yakıtlı Cenal Termik Santrali’nin kapasitesinin, 1050 MW gücündeki yeni bir ünite ile 2370 MW’ye çıkarılması için izin süreci başladı. Şirketin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na yaptığı Çevresel Etki Değerlendirme (ÇED) başvuru sonucunda, bugün halkın katılım toplantısı yapılacak.
İklim STK’ları ise COP31 İklim Zirvesi’ne başkanlık yapacak Türkiye’nin Çanakkale’de yeni bir ithal kömürlü termik santrala izin sürecine başlaması iklim liderliği iddiasıyla çeliştiğini belirtti. “ÇED başvuru dosyasına ‘kapasite artışı’ olarak ifade edilen projenin detaylarında kömür tüketimini neredeyse iki katına çıkaracak ayrı bir kazan ve ayrı bir bacanın inşa edilmesinin planlandığını görüyoruz. 1050 MW gücündeki bu kapasite artışı, yeni bir ithal kömürlü santral demek” denilen açıklamada Çanakkale’de halihazırda beş kömürlü termik santral daha bulunduğu hatırlatıldı. Bu santralların sağlık etkilerine dair tahminlerin 2005 yılından bugüne en az 3167 erken ölüme neden olduklarına işaret edildiği aktarılırken, “Santrallerin kümülatif sağlık etkilerinin ekonomik maliyetinin ise yaklaşık 7 milyar dolar olduğu hesaplanıyor. Bilimsel veriler, iklim krizini başlıca nedeninin fosil yakıtlar yani kömür, gaz ve petrol olduğunu gösteriyor. Buna rağmen yeni ithal kömürlü termik santral yatırımlarının planlanması, Türkiye’nin 2053 net sıfır hedefiyle, ithal kaynaklara bağımlılığın ve dış borcun azaltılması stratejisiyle çelişiyor” ifadeleri kullanıldı.
Fosil Yakıtlar Enerji Bağımsızlığını Tehdit Ediyor
Açıklamaya şöyle devam edildi:
“COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum ‘temiz elektriği ekonomilerin ve toplumların omurgası haline getirmekten’ ve ‘karbonsuzlaşmayı hızlandırmaktan’ söz ederken, Enerji Bakanlığı’nın yakıtı tamamen ithal edilen ve yüksek miktarda sera gazı salacak yeni bir kömürlü termik santral için lisans vermesi, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ile Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı arasında çelişkili yaklaşımlar benimsendiğini gösteriyor. Bu çelişki COP31’in akıbeti açısından açısından kaygı verici.”
Türkiye’de şu anda 30 MW üstü kurulu güce sahip aktif 37 kömürlü termik santral var. Bunların toplam kurulu gücü 20,8 GW. Türkiye enerji üretimi için kullandığı fosil yakıtların (petrol, gaz ve kömür) %78’ini ise ithal ediyor. Fosil yakıt ısrarı, enerjide dışa bağımlılık, yüksek faturalar, giderek kötüleşen hava, su ve toprak kirliliği ile artan sağlık sorunları olarak geri dönüyor. Özellikle son dönemde yaşanan savaşlar ve jeopolitik gerilimler de, fosil yakıtlara bağımlılığın ülkeleri ne kadar kırılgan hale getirdiğini bir kez daha gösterdi.
STK’lar, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ve COP31 Başkanı’ndan, Çanakkale-Biga’da kapasite artışı adı altında hayata geçirilmek istenen yeni kömürlü termik santral projesinin ÇED sürecinin sonlandırılmasını, Afşin-Elbistan’daki projeyle birlikte her iki kömürlü termik santral projesinin iptal edilmesini ve fosil yakıtlardan adil ve planlı çıkış yönünde somut adımlar atmasını talep etti.
