TBMM’de Plan ve Bütçe Komisyonu’nda gerçekleştirilen toplantının ardından yazılı bir basın açıklamasında bulunan CHP Hatay Milletvekili Nermin Yıldırım Kara, “Havamızı temizlemek için evimizdeki elektriği kömürden ayırmalıyız” dedi.
Cumhuriyet Halk Partisi Hatay milletvekili Nermin Yıldırım Kara, 1 Kasım Çarşamba günü TBMM’de Ticaret Bakanlığı ile gerçekleştirilen Plan ve Bütçe Komisyonu’nda gerçekleştirilen toplantı ardından Türkiye’deki elektrik üretimi ve “net sıfır” hedefleri hakkında yazılı bir basın açıklamasında bulundu. Londra merkezli enerji düşünce kuruluşu Ember’in analizine göre, fosil yakıtlardan üretim 2022’de yıllık bazda %1,2 artarken, 2011-2021 dönemindeki ise bu artış %1,6’lık ortalamanın altında kalmıştı.
“Termik Santralların Çevreye Etkileri Yıllardır Tartışılıyor”
Dünyada ve Türkiye’de elektrik üretiminde temel olarak fosil yakıtların kullanıldığından bahseden Kara, hem kurak yerlerin sel altında kalmasından hem de tarım havzalarındaki kuraklıktan aynı anda bahsediyorsak bunda elektrik üretiminin de payı olduğunu belirtti. Hava kirliliğin olanğandışı bir olay olmaktan çıkarak farkına varmadığımız, umursamadığımız bir gerçeğe dönüştüğünü ifade eden CHP’li milletvekili, termik santrallar hakkında konuştu: “Elektrik üretimindeki ana kaynaklarımız arasındaki termik santrallar, bu gerçeğin oluşmasında büyük rol oynadı. Hem ürettikleri gazlarla hem kullandıkları suyu kirletmeleriyle termik santrallerin çevreye etkileri, yıllardır tartışılıyor ve inceleniyor. Paris İklim Anlaşması’nın “kömürden çıkış” hedefi, bu yüzden elektrik üretiminde yenilenebilir kaynaklara geçişi mecbur kılıyor.”
Yenilenebilir enerji hakkında dünyada yaşanan gelişmeleri de gündemine alan Kara, COP28’e yaklaştığımız günlerde 2030’a dek yenilenebilir elektrik kaynaklarından elde edilen enerji miktarını üç katına çıkartmaktan söz edildiğini söylerken, bu konuda rapor hazırlayan Ember’e göre 107 ülkede, fosil yakıtlardan elektrik üretiminin ve bundan kaynaklanan emisyonların son 5 yıl içinde azalmış olduğunu aktardı ve ekledi: “Bizler de soluduğumuz havadaki zehri azaltmak istiyorsak, öncelikle, evdeki aydınlatmamıza gelen elektriği kömürden ayırmak zorundayız.”
Kömür Santrallarının Kurulu Güçteki Yeri Sabit
Türkiye’de kömür ve linyit yakıt kullanan termik santralların sayısına ve bu santralların elektrik üretimi içindeki payına dikkat çeken Kara, Bakanlık verilerine göre Türkiye’de 68 adet kömür ve linyit kullanan termik santral olduğunu ve Türkiye Taşkömürü Kurumunun ürettiği taşkömürünün %69’unu ve linyitin %84’ünü termik santrallara teslim ettiğini belirtti. Bu kaynaklardan beslenen santralların elektrik üretimi içerisindeki payının 2022’de %34,6 olduğunu, bunun 10 yıl öncesine göre iki katlık bir artış olduğunu ifade eden Hatay milletvekili açıklamasına şöyle devam etti: “103 bin megawattlık bir kurulu gücümüz var. Bu kurulu gücün içinde rüzgar, jeotermal, hidroelektrik gibi yenilenebilir kaynakların payı artmış ancak kömür santrallarının kurulu güç içindeki yeri her zaman başta kalmış. Şu anda kurulu gücümüzdeki 49 bin megawatt, termik santrallarda toplanmış durumda.”
Türkiye’deki seragazı salımına da değinen Kara, 2021 senesinde 564 milyon ton olan sera gazı salımının %70’inin enerji sektörüne ait olduğunu işaret ederken, Ulusal Enerji Planı’na göre yenilenebilir enerji kaynaklarının kurulu güçteki payının artacak olmasına karşın 2035’e kadar kömürden elde edilen elektriğin miktarının da biraz artacağını söyledi.
“Kömürden çıkış ve “net sıfır” hedeflerine, bu şekilde ulaşamayacağımız aleni bir gerçektir” diyen Kara, daha yeşil bir elektriğe ihtiyacımız olduğunu vurguladı ve ekledi: “Bu ihtiyaç doğrultusunda dünyadaki eğilime uygun biçimde kömür kullanımını, kademeli ve planlı olarak azaltmak dışında bir seçenek tasavvur etmek mümkün değil.”
